Mandat NIP, FPN czy PCN — pismo w sprawie samochodu

Nie każde pismo „w sprawie auta” jest od DVLA

Wiele osób nazywa każde pismo dotyczące samochodu „listem z DVLA”. Tymczasem DVLA (Driver and Vehicle Licensing Agency) zajmuje się głównie rejestracją pojazdów i praw jazdy — mandaty za prędkość wystawia policja, a kary za parkowanie council albo prywatna firma. To, kto wysłał pismo, decyduje o tym, ile masz czasu, czy grożą Ci punkty karne i gdzie możesz się odwołać.

Notice of Intended Prosecution (NIP) — od policji

To pierwsze pismo po wykroczeniu zarejestrowanym przez fotoradar albo policjanta: przekroczenie prędkości, przejazd na czerwonym świetle, telefon w ręku za kierownicą. Policja musi je wysłać do zarejestrowanego właściciela pojazdu w ciągu 14 dni od zdarzenia.

Do NIP dołączony jest formularz z wezwaniem do wskazania kierowcy (Section 172 notice). Masz 28 dni na odesłanie go z informacją, kto prowadził — nawet jeśli to Ty. Zignorowanie tego formularza jest osobnym wykroczeniem, karanym zwykle 6 punktami karnymi i grzywną, często surowiej niż samo pierwotne wykroczenie.

Fixed Penalty Notice (FPN) — właściwy mandat

Po wskazaniu kierowcy policja zwykle proponuje jedną z opcji:

• mandat stały (Fixed Penalty Notice) — za przekroczenie prędkości standardowo £100 i 3 punkty karne, do zapłaty w ciągu 28 dni,
• kurs (np. speed awareness course) zamiast punktów — tylko przy niewielkich wykroczeniach i jeśli nie byłaś/eś na takim kursie w ciągu ostatnich 3 lat,
• skierowanie sprawy do sądu — przy poważniejszych wykroczeniach; wtedy grzywna i liczba punktów zależą od sądu.

Punkty karne zostają na Twoim prawie jazdy przez 4 lata (przy poważniejszych wykroczeniach dłużej). Zebranie 12 punktów w ciągu 3 lat oznacza zwykle zakaz prowadzenia, a nowi kierowcy tracą prawo jazdy już przy 6 punktach w ciągu pierwszych 2 lat. Punkty zapisuje w rejestrze DVLA — dlatego to właśnie DVLA może później wysłać Ci pismo potwierdzające ich wpis.

Penalty Charge Notice (PCN) — od council lub TfL

To kara cywilna, nie karna: za złe parkowanie, jazdę buspasem, wjazd na żółtą kratę, brak opłaty za Congestion Charge, ULEZ lub Clean Air Zone. PCN nie daje punktów karnych. Zwykle możesz zapłacić 50% kwoty, jeśli zrobisz to w ciągu 14 dni (przy PCN wysłanym pocztą często 21 dni). Jeśli uważasz, że kara jest niesłuszna, masz prawo złożyć odwołanie do council (representations), a potem do niezależnego trybunału.

Parking Charge Notice — od prywatnej firmy

Wygląda bardzo podobnie do PCN, ale wystawia je prywatny operator parkingu (np. przy supermarkecie). To nie jest mandat, tylko roszczenie z tytułu umowy — firma twierdzi, że złamałaś/eś regulamin parkingu. Nie daje punktów, ale nieopłacone może trafić do sądu cywilnego. Odwołujesz się najpierw do operatora, a potem do niezależnego organu (POPLA lub IAS), zależnie od tego, do jakiej organizacji należy firma.

Pisma, które naprawdę wysyła DVLA

• przypomnienie o podatku drogowym (V11) i kara za brak Vehicle Tax — Late Licensing Penalty £80, zmniejszana o połowę (do £40) przy zapłacie w ciągu 33 dni,
• kara za brak ubezpieczenia pojazdu (Continuous Insurance Enforcement) — stała kara £100, obniżana do £50 przy zapłacie w ciągu 33 dni, jeśli auto nie jest ubezpieczone ani zgłoszone jako SORN,
• pisma dotyczące dokumentu V5C, zmiany właściciela lub adresu,
• potwierdzenie wpisu punktów karnych na prawie jazdy,
• wezwanie do badania lekarskiego lub przeglądu prawa jazdy ze względów zdrowotnych.

Co zrobić krok po kroku

• Sprawdź nagłówek i nadawcę pisma — policja, council, DVLA czy prywatna firma,
• znajdź datę wystawienia i termin — 28 dni na formularz Section 172, 28 dni na zapłatę FPN, 14 lub 21 dni na zniżkę przy PCN,
• nie ignoruj pisma — brak reakcji prawie zawsze kończy się wyższą karą, punktami albo sprawą w sądzie,
• jeśli nie prowadziłaś/eś auta, wskaż faktycznego kierowcę — nie płać „za kogoś”, bo punkty trafią na Twoje prawo jazdy,
• uważaj na oszustwa: DVLA nigdy nie prosi o zapłatę przez link w SMS-ie ani e-mailu; prawdziwe płatności robisz wyłącznie przez GOV.UK.

Zobacz też: Vehicle Tax — jak opłacić podatek za samochód w UK, SORN — kiedy trzeba zgłosić samochód jako nieużywany i V5C Logbook — co zrobić po kupnie lub sprzedaży samochodu.

Trzymasz w ręku pismo o mandacie, punktach albo karze za parkowanie i nie masz pewności, kto je wystawił, ile naprawdę musisz zapłacić i do kiedy? Prześlij zdjęcie lub PDF do naszej płatnej analizy dokumentu (od £9.99) — wyjaśnimy prostym językiem, co oznacza i co masz zrobić.